Vorige week ontregelde een vulkaanuitbarsting het vliegverkeer in La Palma. Voor vliegtuigen is het zaak ver uit de buurt te blijven als een vulkaan actief is.
Al twee keer lag het vliegverkeer van en naar La Palma plat. De eerste keer gebeurde dit halverwege september. De Spaanse luchtverkeersleiding Enaire gaf een speciale waarschuwing uit waarin zij maatschappijen adviseerde niet op te stijgen van de luchthaven van La Palma. Meerdere toestellen weken daarom uit naar onder andere Tenerife, een ander Canarisch eiland.
Begin november was het wederom raak. Dezelfde vulkaan kwam opnieuw tot uitbarsting. Alle vluchten naar La Palma werden geschrapt. Oorzaak was de grote hoeveelheid vulkanisch as in de lucht. Door de zwakke wind bleef die om de luchthaven hangen.
Vulkaanuitbarsting
Vulkanen ontstaan op grenzen van aardplaten. Wanneer deze convergent (naar elkaar toe) of divergent (van elkaar af) bewegen kan het magma naar het aardoppervlak stromen. De temperaturen zijn erg hoog. Hierdoor worden magma en gassen naar boven gedrukt. Wanneer de druk te hoog wordt, komt de vulkaan tot uitbarsting en spuwt lava, stenen en as uit.
Vliegen door as
Waar de lava naar beneden stroomt, kan de as heel hoog in de lucht terechtkomen. Hierdoor ontstaat een aswolk. Net zoals bij zand uit de Sahara kan de wind ervoor zorgen dat deze wolk wordt meegevoerd. Wanneer de as in de motoren van een vliegtuig komt, kan dat verkeerd uitpakken. Joris Melkert, luchtvaartexpert, geeft in gesprek met NU.nl aan dat de as kan smelten. Gevolg hiervan is dat turbines verstopt raken en kunnen uitvallen. “Vliegtuigen zijn niet gemaakt om hier doorheen te vliegen”, vertelt Melkert.
As richt veel schade aan
Niet alleen de motoren krijgen het er flink van langs. De ramen van een toestel worden als het ware gezandstraald waardoor de flight crew niets meer kan zien. Tevens bewerkstelligt de as dat meetinstrumenten (hoe hard een vliegtuig vliegt) en antennes beschadigen. Aangezien de asdeeltjes elektrisch geladen zijn, kunnen die voor een storing in het vliegtuig zorgen waardoor de elektrische apparatuur niet meer naar behoren functioneert.
KLM 747 kwam in aswolk
Een gloednieuwe Boeing 747-400 van KLM, de PH-BFC, belandde op 15 december 1989 in een aswolk. De Jumbo was vanaf Schiphol onderweg naar Narita Airport, met een tussenlanding in Anchorage. Boven Alaska kwam het toestel in de aswolken van de vulkaan Mount Redoubt terecht. Het vliegtuig werd compleet gezandstraald. De bemanning kon nog nauwelijks naar buiten kijken. De vlieginstrumenten die de informatie van de pitotbuizen doorgeven waren onbruikbaar geworden, de luchtsnelheidsindicatie was niet meer beschikbaar. waardoor het zicht almaar slechter werd. Ook vielen de motoren uit. De bemanning slaagde erin die weer aan de praat te krijgen zette het inmiddels kreupele vliegtuig uiteindelijk toch veilig aan de grond op Ted Stevens Anchorage International Airport.
Flying ashtray
Een soortgelijk incident deed zich op 24 juni 1982 voor met een Boeing 747-200 van British Airways. Deze machine, registratie G-BDVH kwam boven Java in de aswolken terecht van de vulkaan Calanggung. Ook toen slaagde de flight crew erin een veilige landing te maken. Zowel deze Jumbo als de PH-BFC gingen na reparatie nog lange tijd mee, respectievelijk 21 en 30 jaar. Beide machines kregen een eensluidende bijnaam: the flying ashtray.
