KLM en Schiphol negeerden waarschuwingen van hun eigen arbodiensten over de hoge gezondheidsrisico’s voor platformmedewerkers. Dat onthult Zembla op basis van vertrouwelijke rapporten.
In 2007 gaven arbodiensten al aan dat blootstelling van het personeel aan uitlaatgassen van vliegtuigen en dieselvoortuigen moet worden teruggedrongen. Op het platform lopen medewerkers een risico op onder meer hartproblemen en longkanker. Schiphol en KLM gaven daar volgens deskundigen echter geen gehoor aan. “Je hebt de medewerkers de afgelopen vijftien jaar lang blootgesteld terwijl dat niet nodig is’’, zegt arbeidshydiënist Tamara Onos tegenover Zembla.
Eerdere onderzoeken wezen uit dat de concentraties ultrafijnstof op Schiphol hoger zijn dan elders in Nederland. Oorzaken daarvan zijn de opstartende en taxiënde vliegtuigen. Omdat de deeltjes erg klein zijn, dringen deze gemakkelijk door in de longblaasjes waarna ze in de bloedbaan terecht kunnen komen. Hierdoor lopen andere organen eveneens gevaar.
Ervaring op platform
Dat medewerkers risico lopen op kanker en het zelfs daadwerkelijk krijgen, blijkt uit verhalen van het personeel. “Je ziet gewoon dat collega’s hier ziek worden. Ik ken geen collega of werknemer op Schiphol met een andere doodsoorzaak dan kanker’’, vertelt Gerben de Jong die als leidinggevende dagelijks op het platform te vinden is.
Een andere werknemer, die graag anoniem blijft, zegt dat collega’s ‘longkanker, maagkanker en stembandkanker’ kregen. “Allemaal voordat ze de pensioenleeftijd bereikten.’’ Een andere medewerker vult aan dat een groot percentage van de mensen die op het platform werken met hartklachten kampt. ‘’Echt opvallend hoog’’, merkt de anonieme werknemer op.
Onderzoek starten naar ultrafijnstof
Hoewel Schiphol zelf een onderzoek startte om ultrafijnstof tegen te gaan, begint Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) naar aanleiding van de onthullingen, hier nu eveneens mee. Het streven is hier in 2022 klaar mee te zijn. “We onderzoeken nu of werknemers daar wel veilig werken”, zegt een woordvoerder van SZW.
Schiphol geeft aan samen met de luchtvaartsector te onderzoeken hoe het grondpersoneel beter te beschermen tegen het ultrafijnstof. Tevens start KLM een onderzoek om deze stof te verminderen en laat weten te willen investeren in een nieuwe vloot en duurzamere brandstof.
KLM houdt zich niet aan regels
Terwijl KLM volgens Zembla de waarschuwingen over ultrafijnstof op Schiphol negeerde, blijkt de luchtvaartmaatschappij zich in Denemarken eveneens niet aan de regels te houden. In dat land is het gevaar van de ultrafijnstof al ‘jarenlang onderkend’. Vandaar dat men op de luchthaven van Kopenhagen maatregelen neemt om dit te beperken.
Echter, KLM lapt die regels volgens Lars Brogaard van de Deense vakbond 3F aan de laars. De luchtvaartmaatschappij laat bijvoorbeeld de hulpmotor draaien, terwijl het grondpersoneel het vliegtuig laadt of lost. “De luchthaven heeft het meerdere malen bij KLM aangegeven dat ze de lokale regels moeten navolgen’’, vertelt hij. “Het zegt mij dat ze niets geven om hun collega’s die hier op het platform werken.’’ KLM stelt daarentegen zich in Kopenhagen aan de ‘lokale wet- en regelgeving’ te houden.
