Italië trekt 8,8 miljard euro uit voor de ontwikkeling van een nieuwe geavanceerde straaljager. Dat gebeurt terwijl de spanningen met het Verenigd Koninkrijk binnen het internationale Global Combat Air Programme (GCAP) oplopen. Eerder riep defensieminister Guido Crosetto dat Londen ‘barrières van egoïsme’ moet doorbreken.
Nieuwe generatie straaljager: Italië, VK en Japan
Het Global Combat Air Programme (GCAP) heeft als doel een next-generation straaljager te ontwikkelen. Deze straaljager moet zowel bemand als onbemand opereren en krijgt de nieuwste sensoren en datanetwerken. Het Italiaanse parlement stemde in met een budget van 8,77 miljard euro voor de eerste fase. Het project wordt ontwikkeld door een joint venture van Italië’s Leonardo, het Britse BAE Systems en Japan Aircraft Industrial Enhancement, gesteund door Mitsubishi Heavy Industries.
Samenwerking onder spanning
Het besluit valt te midden van spanningen tussen Italië en Engeland. Defensieminister Guido Crosetto bekritiseerde Londen omdat het volgens hem essentiële technologieën niet deelt met de andere partners. Hij noemde egoïsme de grootste vijand van internationale defensiesamenwerking. ‘Er is geen ruimte meer voor eerste- en tweederangslanden of voor het vasthouden aan oude privileges’, zei Crosetto.
Daarvoor kent de samenwerking al langer uitdagingen. Zo waren de landen verdeeld over de mogelijke toetreding van Saoedi-Arabië tot het programma. Italië stond hiervoor open en het VK in eerste instantie ook, maar Japan verzette zich vanwege bezorgdheid over defensie-export en planning. Eerder trok ook SAAB zich terug uit het project.
Italië toch optimistisch over straaljager
Toch blijft Italië optimistisch over de voortgang van het straaljager-programma, ondanks de spanningen met het Verenigd Koninkrijk over technologie. Ook het Britse ministerie van Defensie benadrukte dat de samenwerking goed verloopt. ‘Samen zullen we een van de meest geavanceerde gevechtsvliegtuigen ter wereld realiseren’, luidde de verklaring. Het programma speelt een cruciale rol in de Europese defensiestrategie, omdat het landen de mogelijkheid biedt minder afhankelijk te zijn van Amerika, zoals met de F-35 het geval is. Door gezamenlijk technologie en expertise te ontwikkelen, willen de partners een vliegtuig ontwerpen dat de Europese luchtmacht de komende decennia versterkt.
Mogelijke toetreding Duitsland
Premier Giorgia Meloni en de Italiaanse minister van Buitenlandse Zaken Antonio Tajani gaven aan open te staan voor uitbreiding van het programma met andere landen, zoals Duitsland. Dat zou zomaar een mogelijkheid kunnen zijn, aangezien het FCAS-programma van Duitsland, Frankrijk en Spanje steeds verder lijkt te ontsporen. Ook die landen hebben de ambitie om gezamenlijk een nieuwe generatie straaljager te ontwikkelen, maar stuiten op allerlei problemen. De landen kunnen het niet eens worden over het ontwerp, taakverdeling en leveranciers.
