SAS heeft de grootste investering uit haar geschiedenis aangekondigd. De Executive Vice President Sales van Airbus maakte daarbij een kwinkslag richting Anko van der Werff, CEO van SAS. ‘Jullie spenderen te veel tijd bij Boeing’, zei hij lachend. De SAS-topman kaatste de bal direct terug: ‘We hebben het Airbus tijdens de onderhandelingen niet makkelijk gemaakt.’ Achter de luchtige woorden schuilt een miljardeninvestering die de toekomst van SAS en de positie van Scandinavië als internationale luchtvaarthub moet versterken.
Grootste investering uit de geschiedenis van SAS
SAS investeert in maximaal veertig Airbus-toestellen, een bestelling met een cataloguswaarde van ruim tien miljard dollar. De order bestaat uit Airbus A330-900neo’s, aangevuld met extra A330-300’s die de groei op korte termijn moeten opvangen. Volgens Van der Werff gaat het om de grootste investering ooit van de Scandinavische luchtvaartmaatschappij. De aankondiging volgt bovendien slechts een jaar nadat de maatschappij al een recordorder plaatste voor Embraer E2’s. Daarmee zet SAS in korte tijd een ongekende moderniseringsslag in gang die de vloot voor de komende decennia moet vernieuwen.
Economische waarde wordt onderschat
Volgens Van der Werff draait de investering nadrukkelijk niet alleen om vliegtuigen. Tijdens zijn presentatie benadrukte hij dat de toestellen slechts een instrument zijn om een groter doel te bereiken. ‘Vliegtuigen zijn het middel, connectiviteit is het resultaat’, stelde hij. Hij waarschuwde dat de economische waarde van de luchtvaart nog altijd structureel wordt onderschat. ‘Connectiviteit is economische infrastructuur. Het maakt handel mogelijk, trekt investeringen aan en ondersteunt bedrijven en toerisme.’ Volgens Van der Werff investeert SAS daarom niet alleen in een grotere vloot, maar vooral in de internationale bereikbaarheid van Scandinavië. ‘Vandaag investeren we in het volgende hoofdstuk van ons verhaal’, zei de Groningse CEO.
Onafhankelijk onderzoek
Om de economische onderbouwing van de investering kracht bij te zetten liet SAS een onafhankelijke analyse uitvoeren door SEO Amsterdam Economics. Daaruit blijkt dat de airline rekent op een capaciteitsgroei van 68 procent op Copenhagen Airport richting 2030. De economische gevolgen zijn aanzienlijk. Het rapport becijfert dat hierdoor bijna 25.000 extra banen ontstaan ten opzichte van een scenario zonder verdere groei. Daarnaast zou de bijdrage aan het Deense bruto binnenlands product stijgen met ongeveer 25 miljard Deense kronen, tot een totale economische impact van bijna 66 miljard kronen. De onderzoekers plaatsen daarbij wel een duidelijke kanttekening: de prognoses zijn afhankelijk van voldoende marktvraag, beschikbare capaciteit op Copenhagen Airport, een stabiele geopolitieke situatie en blijvende investeringen in de verduurzaming van de luchtvaart.
Pleidooi aan Europese overheden
Van der Werff gebruikte de persconferentie niet alleen om de nieuwe vloot te presenteren, maar ook om een bredere boodschap aan Europese beleidsmakers af te geven. Volgens hem ontstaat duurzame economische groei alleen wanneer overheden, luchthavens en luchtvaartmaatschappijen gezamenlijk optrekken. Hij sprak daarbij over een ‘gouden driehoek’ van staten, luchthavens en airlines. Zonder specifieke landen te noemen liet hij doorschemeren dat sommige Europese regeringen volgens hem het strategische belang van de luchtvaart uit het oog verliezen. Juist in een tijd waarin de internationale concurrentie toeneemt, waarschuwde hij dat onvoldoende investeringen in luchtvaartinfrastructuur uiteindelijk ten koste gaan van de economische ontwikkeling.
Overname door Air France-KLM
Tijdens de persconferentie kwam ook de voorgenomen overname door Air France-KLM ter sprake. De Frans-Nederlandse luchtvaartgroep verwierf vorig jaar al een minderheidsbelang in de Scandinavische maatschappij. Later dit jaar wil de groep dat belang uitbreiden tot een meerderheidsbelang. Gevraagd naar de voortgang van het proces zei Van der Werff: ‘Hopelijk kunnen we de transactie tegen het einde van dit jaar afronden.’ Volgens hem ligt het dossier momenteel bij de Europese Commissie. ‘Dat soort processen kosten nu eenmaal tijd. Don’t get me in trouble’, grapte hij.
Met de miljardenorder, de geplande uitbreiding van de internationale verbindingen en de verwachte integratie binnen Air France-KLM zet SAS tegelijkertijd meerdere strategische stappen die de airline een fundamenteel ander profiel moeten geven. De boodschap vanuit Kopenhagen was dan ook duidelijk: de investering draait om het versterken van de positie van Scandinavië als internationale luchtvaarthub voor de komende decennia.
