Top Gun. Deze naam heeft een welhaast magische betekenis gekregen bij luchtvaartenthousiastelingen, professionals en het brede publiek. Verantwoordelijk daarvoor is de Amerikaanse actiefilm uit 1986 met in de hoofdrol Tom Cruise. In het onlangs verschenen boek ‘Topgun’ van Dan Pedersen komt de film maar zijdelings ter sprake. Het waargebeurde en meeslepende verhaal over de Fighter Weapons School van de Amerikaanse marine gunt de lezer een blik achter de schermen bij dé eliteopleiding van piloten. Net zo spannend als de film, maar veel realistischer.
Rode draad
Wij kennen de schrijfwijze van Topgun vooral als ‘Top Gun’, maar dat is ontsproten aan het brein van de Hollywood filmmakers. Voor de liefhebbers van de film is er trouwens goed nieuws. Volgend jaar verschijnt een vervolg op de iconische filmklassieker: ‘Top Gun: Maverick’. Daarin heeft de F-14 Tomcat plaats gemaakt voor de F/A-18 Super Hornet. Anders dan de titel van het boek suggereert, gaat het boek niet zozeer over het marineprogramma Topgun, maar over de loopbaan van marineofficier Dan Pedersen. Daar loopt Topgun als een rode draad doorheen. Pedersen was een van de oprichters en de eerste leidinggevende officier in 1969.
Vietnamoorlog
Wie het boek begint te lezen met de film uit de jaren tachtig in het achterhoofd moet wel even slikken. In plaats van snelle jets, mooie vrouwen en van testosteron stuiterende piloten, geeft het verhaal de rauwe werkelijkheid weer: een tekort schietende vliegopleiding, ‘gebonden’ vliegers en slachtoffers, heel veel slachtoffers. Als piloot verloor je niet alleen collega’s, maar had je soms ook de taak om diens vrouw/vriendin en eventueel kinderen het slechte nieuws te brengen. De Vietnamoorlog betekende een aanslag op de vliegafdeling van de U.S. Navy. De Amerikaanse marine verloor tijdens de oorlog in drie jaar tijd 532 vliegtuigen. Dit gegeven vormde mede de aanleiding voor de training van een nieuwe generatie vliegers op marinevliegkamp Miramar, ten noorden van San Diego: Topgun.
Ontluisterend
Net zoals er illegale straatraces zijn, waren er in de jaren vijftig en zestig ook illegale luchtgevechten. Deze vonden plaats boven de Pacific voor de kust van Californië. De lessen die daar werden geleerd vormden een belangrijke inspiratie voor Topgun. Het boek schetst ook een ontluisterend beeld van de gebrekkige wapentechniek. De F-4 Phantom van de U.S. Navy, de veel gebruikte straaljager tijdens de Vietnamoorlog, had geen boordkanon, terwijl de werking van luchtdoelraketten als de Sidewinder te wensen overliet.
Jeugdliefde
Pedersen, die inmiddels 83 is, heeft zijn autobiografie met veel vaart geschreven. Hij heeft 6.100 vlieguren op zijn naam in 39 verschillende typen vliegtuigen. Zijn opleiding als marinevlieger, zijn gevechtservaringen in Vietnam, de oprichting van Topgun en zijn leidinggevende functies daarna, het is allemaal zeer lezenswaardig. De auteur was aan het eind van zijn militaire carrière commandant van een vliegdekschip. Dat hij uiteindelijk met zijn jeugdliefde trouwt geeft het boek toch ook een romantisch tintje. Aanrader!
Naar aanleiding van: Topgun – Achter de schermen bij dé eliteopleiding van piloten van de U.S. Navy
Auteur: Dan Pedersen
Uitgeverij Boekerij
344 pagina’s, 33 zwart-wit en kleurenfoto’s
